18 Μαρ 2017

 
Δείκτες Φθοράς, Έλξης και Θερμοκρασίας Ελαστικών
Το πρότυπο UTQG (1), δημιουργήθηκε το 1978 από τον NHTSA (2), έναν Κλάδο του Υπουργείο Μεταφορών (DOTDepartment Of Transportation) των Η.Π.Α.
Αποτελείται από ένα σύνολο όρων διαβάθμισης, βάσει προδιαγραφών, που αξιολογεί και κατατάσσει τα ελαστικά επιβατικών αυτοκινήτων ως προς την αντοχή τους στην φθορά, την αντοχή τους στην θερμότητα (θερμοκρασιακή συμπεριφορά) και στην ικανότητα της πρόσφυσή τους.
Όλα τα ελαστικά που κατασκευάζονται και πωλούνται στις Η.Π.Α., από την 31η Μαρτίου 1979, είναι υποχρεωτικό να φέρουν τους δείκτες UTQG στο πλευρικό τοίχωμα τους ως μέρος της διαδικασίας έγκρισης του DOT. Ελαστικά μη εγκεκριμένα από το DOT, δεν επιτρέπεται να πωλούνται ή χρησιμοποιούνται στις Η.Π.Α.
Το  UTQG δεν πρέπει να συγχέεται με τον κωδικό του ελαστικού, ένα συμπληρωματικό και παγκόσμιο πρότυπο για την μέτρηση τωνς διαστάσεων των ελαστικών, την φέρουσα ικανότητα (βάρος) και την μέγιστη ταχύτητα, πρότυπο που εφαρμόζεται από την βιομηχανία ελαστικών και τις εταιρείες εμπορίας ελαστικών και συντηρείται από τον διεθνή οργανισμό για τυποποίησης (ISΟ).

Το πρότυπο UTQGS ιδρύθηκε από τον NHTSA με το 49 CFR §575.104 (3) . Όταν αναφερόμαστε στο πρότυπο UTQG, είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι το Υπουργείο Μεταφορών των Η.Π.Α. δεν διεξάγει τις δοκιμές. Οι βαθμολογίες έχουν δοθεί και δίνονται από τους κατασκευαστές ελαστικών και βασίζονται στα αποτελέσματα των δικών τους δοκιμών ή αυτών που πραγματοποιήθηκαν από ανεξάρτητες εταιρείες δοκιμών που έχουν προσληφθεί από τους κατασκευαστές. Ο NHTSA έχει το δικαίωμα να ελέγχει τα δεδομένα του κατασκευαστή ελαστικών και μπορεί να τους επιβάλει πρόστιμο αν διαπιστώσει ασυνέπειες ή αποκλίσεις.

Τα χειμερινά ελαστικά, γνωστά επίσης και ως ελαστικά χιονιού ή χιονολάστιχα, δεν υποχρεούνται σε αξιολόγηση κατά το πρότυπο UTQG. Ελαστικά για χρήση σε μη επιβατηγά οχήματα όπως, μοτοσυκλετών, λεωφορείων, μεσαίων και άνω φορτηγών και των ρυμουλκουμένων δεν απαιτείται να έχουν μια ένδειξη κατά UTQGS παρ΄ όλο που το πρότυπο 109 του FMVSS (4) απαιτεί να αναγράφονται στο πλευρικό τοίχωμα του ελαστικού ή ανώτατη επιτρεπόμενη ταχύτητα περιορισμού αν είναι μικρότερη των 55 mph (88 χαω), η ένδειξη “regroovable” αν το ελαστικό έχει σχεδιαστεί για αναγόμωση και ένα γράμμα ορισμού του μέγιστου φορτίου.

Το πρότυπο UTQG (UTQGS) συγκροτείται από τις προδιαγραφές κατασκευής των ελαστικών και με κριτήρια:
- την αντοχή στην φθορά ή Αγγλιστί TREADWEAR,
- την ελκτική ικανότητα ή Αγγλιστί TRACTION και
- την αντοχή στην θερμότητα ή Αγγλιστί TEMPERATURE.

Αναλυτικότερα:

TREADWEAR

Ο βαθμός (δείκτης) φθοράς προκύπτει από μια συγκριτική αξιολόγηση που βασίζεται στο συντελεστή φθοράς του ελαστικού όταν δοκιμάζεται υπό ελεγχόμενες συνθήκες σε μία καθορισμένη πίστα δοκιμών προδιαγραφών του Υπουργείου Μεταφορών των Η.Π.Α. Θεωρητικά, ένα ελαστικό που βαθμολογήθηκε με 200 θα διαρκέσει δύο φορές περισσότερο από ένα που βαθμολογήθηκε με 100 στην ίδια πίστα και με τις ίδιες συνθήκες.
Ο NHTSA επιτρέπει στους κατασκευαστές ελαστικών να δηλώνουν την κατηγορία της παραγωγής του δικού τους ελαστικού σε σχέση με την επίσημη κλίμακα κατάταξης αλλά απαιτεί από τους κατασκευαστές την τεκμηρίωση που δικαιολογεί την, κατά δήλωσή τους, υπέρβαση της επίσημης βαθμολογίας-κατάταξης από ένα ελαστικό παραγωγής τους.
Ο βαθμός φθοράς δεν αποτελεί εγγύηση των πραγματικών χιλιομετρικών αποστάσεων που θα διανύσει ένα ελαστικό. Διαφορές στις συνήθειες οδήγησης, στις πρακτικές συντήρησης, στο φορτίο, στο κλίμα και στα χαρακτηριστικά του οδοστρώματος θα επηρεάσουν ποικιλότροπα την μακροζωία ενός ελαστικού.

Η μεθοδολογία
Η φθορά στα ελαστικά που δοκιμάζονται (αξιολογούμενα) συγκρίνεται με τη φθορά των ελαστικών αναφοράς που πωλούνται από τον NHTSA και η σύγκριση αυτή γίνεται στις εγκαταστάσεις δοκιμών της UTQG στο San Angelo της Πολιτείας του Τέξας. Και οι δύο τύποι ελαστικών (ο αξιολογούμενος και το υπόδειγμα αναφοράς) τοποθετούνται σε οχήματα που θα οδηγηθούν σε φάλαγγα κατά τη διάρκεια της δοκιμής, εξασφαλίζοντας έτσι ότι τόσο τα αξιολογούμενα ελαστικά όσο και τα υποδείγματα αναφοράς θα υποστούν τον έλεγχο κάτω από τις ίδιες ακριβώς συνθήκες. Η φάλαγγα, αποτελούμενη συνήθως από τέσσερα ή λιγότερα οχήματα, θα οδηγείται για 7.200 μίλια σε δημόσιους δρόμους στο Δυτικό Τέξας. Η φθορά των ελαστικών ελέγχεται τόσο κατά τη διάρκεια όσο και μετά το πέρας της δοκιμής, και η φθορά των αξιολογούμενων συγκρίνεται με την φθορά των υποδειγμάτων στα οχήματα της φάλαγγας.
Τα πρώτα υποδείγματα ελαστικών ήταν διαθέσιμα στο εμπόριο από την Goodyear Custom Steelguards and Goodyear Tire and Rubber Company από το 1975 έως το 1984. Από το 1984 έως το 1991, τα υποδείγματα ελαστικών παράγονταν από την Uniroyal. Σήμερα, τα υποδείγματα ελαστικών είναι «ειδικά σχεδιασμένα και κατασκευασμένα για την Αμερικανική Εταιρεία Δοκιμών και Υλικών ASTM (5) κατά το πρότυπο E1136, να έχουν ιδιαίτερα στενά όρια της μεταβλητότητας».

Η σχέση με το συντελεστή τριβής
Ο συντελεστής τριβής των μέσων (µ) σχετίζεται με την βαθμολόγηση της φθοράς (Treadwear) του ελαστικού μέσα από τον τύπο:
 μ = 2,25 / TW 0,15

όπου TW (TreadWear) είναι η τιμή του δείκτη φθοράς του συγκεκριμένου ελαστικού.
Χαμηλότερη βαθμολογία φθοράς υποδεικνύει ένα υψηλότερο συντελεστή τριβής και κατά συνέπεια, παρέχει μικρότερη απόσταση φρεναρίσματος. Ένα μαλακότερο, πιο κολλώδες ελαστικό, φθείρεται πιο γρήγορα για να παρέχει αυτή την ικανότητα του υλικού.

Περιορισμοί
Σημειώστε ότι ο βαθμός φθοράς είναι μια αναλογία και όχι μια χιλιομετρική απόσταση. Αυτό συμβαίνει επειδή πολλαπλοί παράγοντες καθορίζουν τα ποσοστά φθοράς και οι περισσότεροι από αυτούς είναι συνάρτηση των συνθήκών οδήγησης και του περιβάλλοντος, και όχι του ελαστικού αυτού καθ΄εαυτού. Ως αποτέλεσμα, η πραγματική φθορά των ελαστικών θα διαφέρει σημαντικά εντός της ίδιας γραμμής παραγωγής ελαστικών. Ωστόσο, δύο ελαστικά με ακριβώς τα ίδια υλικά κατασκευής θα πρέπει να έχουν μια φθορά που ποικίλλει σύμφωνα με το βάθος πέλματος.
Η ανάθεση των βαθμών UTQG γίνεται αποκλειστικά από τον κατασκευαστή ελαστικών. Σε πολλές περιπτώσεις, αυτό έχει ως αποτέλεσμα το σύστημα βαθμολόγησης UTQG να γίνεται περισσότερο ένα εργαλείο μάρκετινγκ από ό τι είχε αρχικά προβλεφθεί.
Είναι νόμιμο και επιτρεπτό για έναν κατασκευαστή ελαστικών να δώσει έναν βαθμό του συγκεκριμένου ελαστικού χαμηλότερο από τον βαθμό φθοράς. Για παράδειγμα, εάν ο υψηλότερος βαθμός φθοράς στην ενδεκάδα ενός κατασκευαστή είναι 600, στη συνέχεια, μια σειρά ελαστικών με ένα χαμηλότερο αποτέλεσμα δοκιμής φθοράς ενδέχεται να λάβει από τον κατασκευαστή ένα βαθμό 400, αντί για το 480 που ενδεχομένως θα μπορούσε να λάβει.
Επίσης, είναι συνηθισμένο για τα ελαστικά των οποίων η κατηγορία φθοράς πέλματος είναι μικρής εμπορικής αξίας, όπως αγωνιστικά ελαστικά, να δοθούν εξαιρετικά χαμηλές τιμές φθοράς - μερικές φορές ακόμη και μηδενικές.

TRACTION

Οι κατηγορίες έλξης (Traction) από την μέγιστη προς την ελάχιστη, είναι: AA, A, B και C. Αντιπροσωπεύουν την ικανότητα του ελαστικού να σταματήσει σε βρεγμένο οδόστρωμα όπως μετράται υπό ελεγχόμενες συνθήκες σε καθορισμένες από το Κράτος (Η.Π.Α.) επιφάνειες δοκιμής από άσφαλτο και σκυρόδεμα.
Η δοκιμή δεν λαμβάνει υπόψη τις στροφές, την υδρολίσθηση ή την επιτάχυνση.
Η διαδικασία αξιολόγησης της έλξης κατά το UTQGS μετρά έναν συντελεστή τριβής του ελαστικού ελεγχόμενο σε υγρή άσφαλτο και σκυρόδεμα. Το υπό έλεγχο ελαστικό τοποθετείται σε έναν ρυμουλκούμενο άξονα έλξης, που σύρεται από ένα φορτηγό με ταχύτητα 40 mph (μιλίων ανά ώρα) πάνω σε βρεγμένη άσφαλτο και σκυρόδεμα. Το φορτηγό ρυμούλκησης είναι εξοπλισμένο με ένα δοχείο νερού που ρίχνει νερό μπροστά από το ελαστικό δοκιμής. Τα φρένα, στο ελαστικό δοκιμής μόνο, ενεργοποιούνται προς στιγμήν και αισθητήρες μετρούν τις διαμήκεις και κάθετες δυνάμεις καθώς το υπό έλεγχο ελαστικό σύρεται σε μια ευθεία γραμμή. Ο συντελεστής τριβής για το ζεύγος ελαστικό – επιφάνεια, καθορίζεται ως ο λόγος της των οριζόντιων και κατακόρυφων δυνάμεων.
Η διαδικασία αξιολόγησης του βαθμού έλξης κατά το UTQGS καθορίζει ότι οι συντελεστές πρόσφυσης για άσφαλτο και σκυρόδεμα υπολογίζονται με κλειδωμένο (μποκαρισμένο) τον τροχό, που φέρει το αξιολογούμενο ελαστικό, για τον συντελεστή έλξης του ελαστικού, ή με συρόμενο φρεναριστό (όχι μπλοκαρισμένο) τον τροχό για τον συντελεστή τριβής.
Πιο συγκεκριμένα, μετά από ενεργοποίηση των φρένων, το ελαστικό υποβάλλεται σε τριβή με το οδόστρωμα. Αυτό δημιουργεί μια δύναμη έλξης που αντιτάσσεται στην κίνηση του οχήματος προς τα εμπρός (οπισθέλκουσα). Καθώς αυξάνεται προοδευτικά η δύναμη που ασκείται στα φρένα, η περιοχή επαφής του ελαστικού με το οδόστρωμα αρχίζει να παραμορφώνεται όλο και περισσότερο από το  πίσω μέρος της επιφάνειας επαφής προς τα εμπρός μέχρι την στιγμή που το ελαστικό σταματά την κύλισή του (μπλοκάρει) και ακινητοποιημένο πλέον, αρχίζει να σύρεται στο οδόστρωμα. Έτσι, ο συντελεστής τριβής φτάνει γρήγορα μια μέγιστη τιμή περίπου 10-20 % ολίσθησης, και στη συνέχεια μειώνεται καθώς η διαμήκης ολίσθηση αυξάνεται σε 100 %, τιμή που αντιπροσωπεύει έναν πλήρως κλειδωμένο (μπλοκαρισμένο) τροχό με το ελαστικό του.
Ο μεγαλύτερος συντελεστής τριβής που καταγράφεται από το 0 μέχρι το 100 % της ολίσθησης ονομάζεται «μέγιστος συντελεστής τριβής» και ο μικρότερος συντελεστής για το πλήρως κλειδωμένο ελαστικό ονομάζεται  «συντελεστής ολίσθησης».
                                                            Συντελεστές Τριβής
       Συντελεστής                   Σε άσφαλτο                                    Σε σκυρόδεμα
                AA                    μεγαλύτερος από 0,54                μεγαλύτερος από 0,38
                  A                     μεγαλύτερος από 0,47                μεγαλύτερος από 0,35
                  B                     μεγαλύτερος από 0,38                μεγαλύτερος από 0,26
                  C                       μικρότερος από 0,38                   μικρότερος από 0,26

TEMPERATURE

Οι κατηγορίες θερμοκρασίας, από την υψηλότερη προς την χαμηλότερη, είναι Α, Β και C, αντιπροσωπεύουν την αντίσταση του ελαστικού στην θερμότητα που παράγεται με την ταχύτητα.
Κατηγορίες Αντίστασης στην Θερμότητα
         Κατηγορία                                 Από                                               Μέχρι
                  A                            115 mph  ή 185 χαω                                     -
                  B                            100 mph  ή 160 χαω                      115 mph  ή 185 χαω
                  C                              85 mph  ή 136 χαω                      100 mph  ή 160 χαω

Ελαστικά που δεν εντάσσονται στην κατηγορία C ή σε υψηλότερη δεν μπορούν να πωληθούν στις ΗΠΑ.

Μάρτιος 2017
Κων-νος Παπανικολάου



(1)     UTQG - Uniform Tire Quality Grading
(2)     NHTSA - The National Highway Traffic Safety Administration
(4)     FMVSS - Federal Motor Vehicle Safety Standards
(5)     ASTM - American Society for Testing and Materials

16 Φεβ 2017

ΚΟΠΗ ΒΑΣΙΛΟΠΙΤΤΑΣ ΤΑΞΕΩΣ 1973 ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ.




   Όπως κάθε χρόνο, έτσι και φέτος την Πέμπτη 9 Φεβρουαρίου κόψαμε την Βασιλόπιττά μας στη Θεσσαλονίκη, στην ταβέρνα «ΚΑΡΑΒΟΜΥΛΟΣ», όπως το είχαμε προγραμματίσει. Πρέπει όμως να απαντήσουμε πρώτα, σε δύο ερωτήσεις. Γιατί Πέμπτη ; Γιατί στον «ΚΑΡΑΒΟΜΥΛΟ» ;
    Εδώ και χρόνια, έχουμε συνηθίσει να κόβουμε την πίττα μας ημέρα Πέμπτη, μια μέρα που τα μαγαζιά δεν έχουν και τόσο πολύ δουλειά, έτσι ώστε να είμαστε άνετα, μόνοι μας σχεδόν, ώστε να μπορούμε να κάνουμε… «τα δικά μας». Μια και δεν δουλεύουμε την επομένη, δεν έχουμε πρόβλημα. Βέβαια, αυτή τη… παράδοση την ξεκινήσαμε πρίν από το 2010, τότε που οι ταβέρνες ήταν γεμάτες. Τώρα πλέον, πλην εξαιρέσεων, ακόμα και το Σαββατόβραδο, δεν έχουν πολύ κόσμο. Εμείς όμως, συνεχίζουμε με την Πέμπτη, ευελπιστώντας πως κάποια στιγμή οι ταβέρνες θα έχουν άνεση να μας φιλοξενήσουν μόνο αυτή τη μέρα, γιατί τις υπόλοιπες θα είναι γεμάτες, με ό τι αυτό συνεπάγεται.
    Αποφασίσαμε ομόφωνα, μετά από «έρευνα αγοράς» να πάμε στον «ΚΑΡΑΒΟΜΥΛΟ», αφού οι δύο ταβέρνες που προτιμούσαμε τα προηγούμενα χρόνια, το «ΚΙΟΥΡΝΤΙ ΜΕΖΕ» και ο «ΛΙΧΝΟΣ» έκλεισαν! Η μία έγινε μπάρ και η άλλη ουζερί.
    Μαζευτήκαμε λοιπόν, 45 άτομα, για τα «πατροπαράδοτα» Είμασταν ο Πέτρος από Πτολεμα’ι’δα, ο Γιάννης, ο Γιώργος, ο Τάσος, ο Θανάσης, ο Βαγγέλης, ο Κώστας, ο άλλος Κώστας από Κατερίνη, ο άλλος Γιώργος, εγώ, ο Λάζαρος, ο Σταύρος, ο 3ος Κώστας, ο Ηλίας, ο Τίμος, ο Σπύρος, ο Γρηγόρης από Κιλκίς και ο άλλος Πέτρος, με τις γυναίκες μας. Μαζί μας ήταν και οι καλοί μας φίλοι που πάντα μας ακολουθούν , ο Θόδωρος, ο Στράτος, ο Χρήστος, ο Βαγγέλης και ο Γιώργος. Στις φωτογραφίες, φαίνονται όλοι.
    Αφού φάγαμε καλά – καλά, ήρθε και η ώρα να κόψουμε την πίττα, με τα τελετουργικά της. Αυτή τη φορά ο «παράς» δεν έπεσε στον Τίμο, αλλά στον Κώστα ! Έκπληξη ! Επιπλέον, ο καλός μας φίλος Γιώργος, που πιο συχνά πάει στους Άγιους Τόπους από ότι στην Πλατεία Αριστοτέλους, μας προσέφερε μία εικόνα από τους Άγιους Τόπους, της Παναγίας Ιεροσολυμίτισας, καθώς και αρκετές «ευλογίες» ( μικρά αναμνηστικά, σταυρουδάκια, εικονίτσες κτλ) Στην κλήρωση που ακολούθησε, τυχερός ήταν ίδιος !  Σύμφωνα με την επιθυμία του, η κλήρωση επαναλήφθηκε, με τυχερό αυτή τη φορά τον Σταύρο.
    Εν τω μεταξύ, είχαν έρθει από την Αθήνα και τα συμπληρωμένα άλμπουμ φωτογραφιών της τάξεως, και όσοι ήθελαν πήραν από ένα, έναντι 10 ευρώ.
    Αφού τέλειωσαν τα «προεόρτια», και προς επιβεβαίωση του «νηστικό αρκούδι δεν χορεύει», με την συνοδεία της μικρής μεν αλλά θαυμάσιας ορχήστρας ( δύο άτομα ) το ρίξαμε στο χορό, μέχρι το τέλος της βραδιάς μας. Πρωταγωνιστές, οι… «συνήθεις ύποπτοι» !
    Φεύγοντας, ήμασταν απόλυτα ικανοποιημένοι για τον τρόπο που περάσαμε την βραδιά μας, και ανταλλάξαμε προτάσεις για επόμενες εκδηλώσεις μας ( εκδρομές κτλ ). Πολλές και καλές προτάσεις, όμως η περίοδος που διανύουμε είναι δύσκολή, όπως και η υλοποίηση κάποιων από αυτών. Πάντως, απόπειρα θα κάνουμε !
    Γενικώς, περάσαμε πολύ όμορφα. Ίσως δεν είχαμε το ίδιο κέφι όπως κάποιες άλλες φορές, όμως αυτό είναι αποτέλεσμα της κρίσης και των προβλημάτων που έχει δημιουργήσει σε όλους μας.
    Παρακάτω, ένα σχετικά εκτενές φωτορεπορτάζ, για την πιστοποίηση των παραπάνω.